Τετάρτη, 29 Μαΐου 2013

Δελτίο Τύπου για την, εντός της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, Εκδήλωση του εν Πάτραις Παραρτήματος της Πανελληνίου Ενώσεως Θεολόγων, που πραγματοποιήθηκε στις
15 Απριλίου 2013

Την Δευτέρα στις 15 Απριλίου 2013, εν όψει του Πάσχα, μέσα στη χαρμολυπική περίοδο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, Τοπικό Παράρτημα της Πανελληνίου Ενώσεως Θεολόγων, με την ευλογία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πατρών κ. κ. Χρυσοστόμου, διοργάνωσε εορταστική Εκδήλωση στο Πνευματικό Κέντρο του Ιερού Ναού Αγίου Νεκταρίου Πατρών, με ομιλήτρια την διακεκριμένη Ιατρό-Πνευμονολόγο, κα Ασημίνα Ζανιά-Τσιμάρα, με θέμα: “Νηστεία: Υγεία Ψυχής και Σώματος”.
Στην κατάμεστη αίθουσα του Πνευματικού Κέντρου είχαμε την ιδιαίτερη τιμή και χαρά να ακούσουμε την εμπεριστατωμένη και ενημερωτική εισήγηση της ομιλήτριας, η οποία συνδύασε με άριστο τρόπο την ιατρική επιστήμη με την Θεολογία. Όπου και εξέπληξε το πολυπληθές ακροατήριο. Την ομιλήτρια προλόγισε η Πρόεδρος του Συλλόγου κα Δήμητρα Κόρδα-Κωτσάκη και την εκδήλωση έκλεισε ο Εκπρόσωπος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πατρών κ. κ. Χρυσοστόμου, ο Διευθυντής του Ραδιοφωνικού & Τηλεοπτικού Σταθμού της Ιεράς Μητροπόλεως Πατρών, Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης π. Χρύσανθος Στελλάτος, ο οποίος μετέφερε τις ευχές του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου.
Μετά το τέλος της ομιλίας υπήρξε και γόνιμος και εποικοδομητικός διάλογος, όπου το λόγο μεταξύ των άλλων πήραν: ο Σχολικός Σύμβουλος Θεολόγων Νομών Αχαΐας, Αιτωλοακαρνανίας και Κεφαλληνίας κος Δημήτριος Δημακόπουλος, ο πρώην Προϊστάμενος Β/θμιας Εκπαίδευσης κος Παναγιώτης Παπαθεοδώρου, ο πρώην Σχολικός Σύμβουλος κος Παναγιώτης Μαρτίνης και πολλοί άλλοι.
Μετά το πέρας της εισήγησης ακολούθησε δεξίωση μέσα σε μία ιδιαίτερα ζεστή ατμόσφαιρα, απολαμβάνοντας τα εκλεκτά εδέσματα.
Ευχαριστούμε πολύ και την εξαίρετη και ιδιαίτερα χαρισματική επιστήμονα αλλά και άνθρωπο κα Ασημίνα Ζανιά-Τσιμάρα αλλά και τον Πανοσιολογιώτατο Αρχιμανδρίτη π. Χρύσανθο Στελλάτο, Διευθυντή του Ραδιοφωνικού και Τηλεοπτικού Σταθμού, για την παραχώρηση του Πνευματικού Κέντρου αλλά και για την τηλεοπτική κάλυψη της εκδηλώσεώς μας. Ευχόμεθα σε όλους καλό υπόλοιπο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, και Καλή Αναστάση.

Η Πρόεδρος                                                                    Ο Γραμματέας

Δήμητρα Κόρδα-Κωτσάκη                                             Χρήστος Μπαλάσκας


Ακολουθεί αυτούσια η ομίλια της εξαίρετης Ιατρού-Πνευμονολόγου, κας Ασημίνας Ζανιά-Τσιμάρα, καθώς και φωτογραφικό υλικό από την εκδήλωση.

ΝΗΣΤΕΙΑ: ΥΓΕΙΑ ΨΥΧΗΣ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΟΣ
Πανοσιολογιώτατε πατέρα Χρύσανθε, εκπρόσωπε του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πατρών, σεβαστό Ιερατείο, αξιότιμη Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του εν Πάτραις Παραρτήματος της Πανελληνίου Ενώσεως θεολόγων κα Δήμητρα Κόρδα-Κωτσάκη, εκλεκτό ακροατήριο, πριν ξεκινήσω την ομιλία μου θα ήθελα να ευχαριστήσω την Ένωση Θεολόγων για την τιμητική και ξεχωριστή αυτή πρόσκληση, ώστε να ομιλήσω για τη νηστεία,την οδό που οδηγεί στην ανάταση της ψυχής και στην υγεία του σώματος. Επιτρέψτε μου, στο σημείο αυτό, να κάνω μια μικρή παρένθεση και να μοιραστώ  για λίγο μαζί σας όμορφες σχολικές μνήμες, στις οποίες κυρίαρχο ρόλο είχε η Θεολόγος μας, η εκπαιδευτικός με την αξιοθαύμαστη ευγένεια, θέληση, και παιδεία, την οποία ακόμη και τώρα,χρόνια μετά, όλοι οι μαθητές της τη θυμόμαστε με περισσή αγάπη.Και αυτήν την μνήμη την αναφέρω, γιατί πιστεύω απόλυτα ότι το μάθημα των Θρησκευτικών είναι αναγκαίο και άκρως απαραίτητο στην ελληνική σχολική παιδεία και μόρφωση.Εδώ κλείνω την παρένθεση αυτή.
Για τη Νηστεία ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος  αναφέρει χαρακτηριστικά: <<θαύμασε τη νηστεία και να την υποδεχθείς με ανοιχτή αγκαλιά>>. Διανύουμε ήδη την περίοδο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Κάθε ορθόδοξος χριστιανός αυτές τις ημέρες βιώνει τη  μοναδική προσκυνηματική πορεία προς την Σταύρωση και Ανάσταση του Κυρίου. Η Ορθόδοξη Εκκλησία σ’αυτήν την περίοδο εντάσσει τη μεγαλύτερη σε διάρκεια νηστεία κατά το εκκλησιαστικό έτος, ως μέσο για την πνευματική τελειοποίηση του ανθρώπου. Σε αυτό το σημείο θα κάνω μια σύντομη αναφορά στις νηστείες ολόκληρου του εκκλησιαστικού έτους. Αυτές λοιπόν αναφορικά είναι: 1.Η νηστεία της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, όπως προείπαμε, 2.Η νηστεία των Χριστουγέννων, 3.Η νηστεία των Αγίων Αποστόλων. 4.Η νηστεία του Δεκαπενταύγουστου, 5.Οι εβδομαδιαίες νηστείες της Τετάρτης και της Παρασκευής και τέλος 6.Οι ημερήσιες νηστείες του έτους όπως της Παραμονής των Θεοφανειών,του Σταυρού κ.α
Η νηστεία ενδυναμώνει αξίες όπως η εγκράτεια, η υπομονή, η θέληση, ενώ ταυτοχρόνως χαλιναγωγεί την επιθυμία  του περιττού, του ανούσιου. Στην τεραστία προσφορά της στην πνευματική ανύψωση του ανθρώπου,πρέπει να προστεθεί και η σημασία της για την υγεία αυτού.
Δεν πρέπει να λησμονούμε ότι η ποιότητα και η ποσότητα της ημερήσιας καταναλισκόμενης τροφής, αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο για την διατήρηση της σωματικής και κατ’ επέκταση της ψυχικής ευεξίας. Η τροφή στους αιώνες αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της πολιτισμικής παράδοσης και της ιστορίας ενός λαού. Μια πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ υποστηρίζει ότι πριν 250.000 χρόνια τοποθετείται χρονικά η πρώτη προσπάθεια μαγειρικής της τροφής από τον άνθρωπο της εποχής εκείνης. Οι επιστήμονες αναφέρουν ότι οι πρωτόγονες αυτές τεχνικές μαγειρέματος περιελάμβαναν αποξήρανση του κρέατος στον ήλιο, πάστωμα με θαλασσινό αλάτι και άλλα. Στην Αρχαία Ελλάδα από νωρίς αναπτύσσεται ένας γαστρονομικός πολιτισμός αξιοθαύμαστης πολυπλοκότητος. Βασικό χαρακτηριστικό αυτού του πολιτισμού ήταν ετερογένεια των διατροφικών συνηθειών από περιοχή σε περιοχή, ανάλογα την παραγωγή των τοπικών προϊόντων. Στην Πελοπόννησο, στην Στερεά Ελλάδα, στη Μακεδονία κάθε περιοχή ήταν φημισμένη για συγκεκριμένα αγαθά.
Ταυτοχρόνως στα βάθη των αιώνων υπήρξε σπουδαίος ο ρόλος της νηστείας, ιδιαιτέρως για το χριστιανικό κόσμο. Ετυμολογικά η λέξη νηστεία προέρχεται από τους όρους ΄΄νή΄΄ και ΄΄εσθίω΄΄ και σημαίνει αυτολεξεί δεν τρώγω. Νήστις ήταν η πρώτη λέξη που δημιουργήθηκε και σημαίνει αυτός που δεν εσθίει, δεν τρώγει. Από τον όρο αυτό προήλθε εν συνεχεία το ρήμα νηστεύω και το ουσιαστικό νηστεία. Ο επιστημονικός ορισμός της νηστείας περιλαμβάνει τόσο την εκούσια όσο και την ακούσια αποχή από την τροφή. Η δεύτερη περίπτωση, βέβαια, αφορά τις συνθήκες ασιτίας, εξαιτίας διαφόρων αιτιών, όπως οικονομικών ή μιας ασθενείας που προκαλεί αδυναμία λήψης τροφής κ.α. Στη θρησκευτική λατρεία και στην ορθόδοξη παράδοση με τον όρο νηστεία χαρακτηρίζουμε την εκούσια και συνειδητή αποχή από κάποια είδη τροφών. Η νηστεία με τις διάφορες μορφές της ήταν συνήθεια πολλών λαών από τους αρχαίους χρόνους. Ο ιστορικός Ηρόδοτος αναφέρει τη νηστεία των Αιγυπτίων, οι Ρωμαίοι απείχαν από συγκεκριμένα είδη τροφής σε περιόδους κρίσεων (ως μέσον εξαγνισμού). Στους Αρχαίους Έλληνες η νηστεία αφορούσε περιορισμένες ομάδες ανθρώπων, ενώ  ήταν πιο διαδεδομένη η έννοια της λιτότητος στη διατροφή.
Η σημασία της νηστείας στον Χριστιανισμό ξεκινά από τη δημιουργία του ανθρώπου. Ο Μέγας Βασίλειος, στον πρώτο περί νηστείας λόγο του, τονίζει την αρχαιότητα του θεσμού, και την ανάγει στο πρώτο ανθρώπινο ζεύγος των πρωτοπλάστων. Αναφέρει, λοιπόν, χαρακτηριστικά: “Η νηστεία είναι η πρώτη εντολή του Θεού προς τον άνθρωπο. Η παράβασή της από τους πρωτοπλάστους είναι η πτώση του ανθρώπινου γένους στην αμαρτία”. Στη συνέχεια ο σπουδαίος αυτός Πατέρας της Ορθοδοξίας προχωρεί σε μία ιστορική αναδρομή στην Παλαιά Διαθήκη και στην ιστορία του Ισραήλ, όπου βλέπει καταξιωμένο τον θεσμό της νηστείας στη ζωή των μεγάλων ανδρών του Ισραηλιτικού λαού. Ο Μωϋσής μετά από νηστεία 40 ημερών πάνω στο όρος Χωρήβ αξιώνεται να δεχθεί από τον Θεό τις πλάκες του νόμου. Ο προφήτης Ηλίας μετά από νηστεία 40 ημερών καταξιώθηκε να δει τον Θεό μέσα στο σπήλαιο του όρους Χωρήβ. Διά μέσου της νηστείας οι τρεις παίδες στην Βαβυλώνα, όταν ερίφθησαν στο καμίνι της φωτιάς, παρέμειναν αβλαβείς και αποδείχθηκαν δυνατότεροι του πυρός. Ο προφήτης Δανιήλ επί τρεις ημέρες εβδομάδες παρέμεινε νηστικός και έτσι εδίδαξε και τα λιοντάρια να νηστεύουν, όταν κατέβηκε στο λάκκο. Οι Νινευΐτες, επει΄δη ενήστευσαν και επένθησαν, ανέτρεψαν την απόφαση του Θεού, αφού έκαναν μαζί με τους ανθρώπους και τα ζώα να νηστεύσουν. Τα παραδείγματα, λοιπόν είναι πολλά στην Παλαιά Διαθήκη. Εν συνεχεία, η ζωή του αγίου Ιωάννου του προδρόμου ήταν μία συνεχής νηστεία και ασκήση. Ο Κύριος μας Ιησούς Χριστός αρχίζει το κοσμοσωτήριο έργο του με νηστεία σαράντα ημερών στην έρημο. Το συγκλονιστικό αυτό γεγονός μνημονεύει η νηστεία της Μεγάλης και Αγίας Τεσσαρακοστής. Ο ίδιος στη διδασκαλία του ασκεί κριτική κατά των τυπολατρικών εκδηλώσεων της νηστείας. Στην επί του Όρους Ομιλία Του, προδιαγράφει τους όρους και τις προϋποθέσεις για την ορθή και θεάρεστη άσκησή του ανθρώπου. Λέγει χαρακτηριστικά: «Ὅταν δὲ νηστεύητε μὴ γίνεσθε ὥσπερ οἱ ὑποκριταὶ σκυθρωποί, ἀφανίζουσι γὰρ τὰ πρόσωπα αὐτῶν ὅπως φανῶσι τοῖς ἀνθρώποις νηστεύοντες», δηλαδή “Και όταν νηστεύετε, μη γίνεσθε σαν τους υποκριτές, που αλλοιώνουν την όψη του προσώπου τους για να φανούν στους ανθρώπους ότι νηστεύουν” (Μτ. 6:16). Επί τη βάσει της Ευαγγελικής διδασκαλία, η Εκκλησία όρισε τον τρόπο και τους κανόνες της νηστείας, οι δε Άγιοι Πατέρες ανέπτυξαν τη θεολογική έννοιά της. Έτσι, θέσπισαν με περισσή σοφία και γνώση τη χρονική διάρκεια των νηστειών της Ορθόδοξης πίστης στη διάρκεια του έτους.
Πολυάριθμες επιστημονικές μελέτες επισημαίνουν τα πλείστα οφέλη της ισορροπημένης διατροφής κατά τη διάρκεια της νηστείας, η οποία συμβάλλει στη διατήρηση και την προαγωγή της υγείας. Η αποφυγή ζωϊκών τροφίμων ορισμένες ημέρες ή περιόδους του χρόνου παρέχει τη δυνατότητα κατανάλωσης άλλων προϊόντων της τροφικής αλυσίδος (όσπρια, ξηροί καρποί, λαχανικά, οστρακοειδή) με υψηλή θρεπτική αξία. Ακόμη και σε αυτές τις τροφές η νηστεία επιτάσσει το μέτρο στην κατανάλωση με απώτερο σκοπό την αποφυγή της υπερβολής, της παχυσαρκίας κ.α. Η Μεσογειακή διατροφή, η οποία έχει αναδειχθεί ως η πιο υγιεινή διατροφή παγκοσμίως,τηρεί κατ’ουσίαν τους κανόνες της Ορθόδοξης νηστείας. Πολλά από τα τρόφιμα τα οποία είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένα  με τη Μεσογειακή διατροφή είναι και τρόφιμα της νηστείας όπως ελιές, όσπρια, ψωμί, λαχανικά, φρούτα, ξηροί καρποί κ.α)
Βασική αρχή της νηστείας, ως προς τη διατροφικές συνήθειες, είναι η αποχή από την κατανάλωση ζωικών προϊόντων. Έτσι γίνεται η διάκριση ανάμεσα στις νηστίσιμες τροφές (όπως όσπρια, ψωμί, λαχανικά, ελιές και τις αρτυμένες ή αρτύσιμες τροφές. Αρτύσιμα θεωρούνται τα φαγητά  που μαγειρεύονται με χρήση ελαίου ή βουτύρου και διαφόρων καρυκευμάτων, όπως είναι το κρασί (ως γνωστόν όταν δεν τρώμε λάδι, δεν πίνουμε και κρασί). Αυτή η αλλαγή του καθημερινού διαιτολογίου στη νηστεία συνεπάγεται τη μειωμένη πρόσληψη κορεσμένων λιπιδίων και την ταυτόχρονη ελάττωση των επιπέδων κυρίως της χοληστερίνης και δευτερευόντως των τριγλυκεριδίων. Μελέτες του τμήματος προληπτικής ιατρικής του Πανεπιστημίου Κρήτης έδειξαν ότι οι άνθρωποι που ακολουθούν νηστεία τις ήμερες του χρόνου, που προβλέπεται από την Ορθόδοξη Εκκλησία, έχουν κατά 15-20% μειωμένες τιμές χοληστερίνης, ουρικού οξέος, τριγλυκεριδίων. Η πρόνοια και η σοφία με την οποία καθορίστηκε η διάρκεια των νηστειών στο έτος, επιβεβαιώνει και τα επιστημονικά δεδομένα που δε συνιστούν συνεχή νηστεία άνω των 45-50 ημερών, ώστε να αποφευχθεί πιθανή απώλεια μυϊκής μάζας και ιχνοστοιχείων.
Οι πρωτεΐνες αποτελούν ένα από τα βασικά δομικά υλικά με το οποίο χτίζεται α) ο μυϊκός ιστός, β) οι ορμόνες, γ) τα αντισώματα και δ) άλλες πολύτιμες για τον οργανισμό ενώσεις. Κάθε πρωτεΐνη σχηματίζεται από μία αλυσίδα πολλών αμινοξέων. Τρόφιμα όπως όσπρια, θαλασσινά, ξηροί καρποί, δημητριακά κ.α είναι πηγές πρωτεϊνών απαραιτήτων κατά τη νηστεία, εφόσον η διατροφή δεν περιλαμβάνει κρέας και γαλακτοκομικά.
Οι υδατάνθρακες είναι η βασική πηγή ενέργειας του ανθρώπινου οργανισμού. Προσφέρουν την ενέργεια που χρειαζόμαστε για να κινηθούμε, να σκεφτούμε και να γίνουν όλες οι απαραίτητες λειτουργίες του σώματός μας. Ο πιο γνωστός σύνθετος υδατάνθρακας είναι το άμυλο. Το άμυλο εντοπίζεται στο ψωμί, τα παξιμάδια, τα όσπρια, τα δημητριακά, τα μακαρόνια, το ρύζι, την πατάτα, το καλαμπόκι, τον αρακά, τα φασολάκια Οι τροφές αυτές είναι η κύρια πηγή υδατανθράκων σε μια διατροφή και φυσικά στην περίοδο της νηστείας.
Η κατανάλωση λιπών περιορίζεται κατά την διάρκεια της νηστείας, γεγονός που συμβάλλει τα μέγιστα στη μείωση του σωματικού βάρους και στη βελτίωση των τιμών των εργαστηριακών εξετάσεων, όπως λόγου χάρη της χοληστερόλης. Οι διατροφικές πηγές του ελάχιστου αναγκαίου προσλαμβανόμενου λίπους στη διάρκεια της νηστείας είναι οι ξηροί καρποί, το φυτικό πολυακόρεστο (αραβοσιτέλαιο, ηλιέλαιο κ.λ.π.) ή μονοακόρεστο (ελαιόλαδο) λάδι, τις ημέρες βέβαια, που επιτρέπεται. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα θαλασσινά (καλαμάρια, μύδια, στρείδια, χταπόδια) είναι πλούσια σε Ωμέγα-3 λιπαρά οξέα τα οποία δρουν ευεργετικά στο καρδιαγγειακό, αναπνευστικό και νευρολογικό σύστημα. Συγκεκριμένα, τα Ωμέγα-3 λιπαρά οξέα αποτελούν ίσως το μοναδικό καλό σύμμαχο για την υγεία μας από την κατηγορία των λιπαρών. Έχει διαπιστωθεί ότι εμποδίζουν το σχηματισμό κακοηθών κυττάρων, έχουν αντιφλεγμονώδη δράση, ενισχύουν το καρδιαγγειακό, το νευρικό και το ανοσοποιητικό σύστημα. Αντίθετα η απουσία τους έχει συσχετισθεί με αυξημένο κίνδυνο για κατάθλιψη και νευρικές διαταραχές κ.α. Βρίσκονται, όπως, είπαμε στα οστρακοειδή, στη σόγια κ.α.
Ο σίδηρος και το ασβέστιο είναι τα ιχνοστοιχεία που συνήθως μειώνονται στον οργανισμό στη νηστεία.
Στο σημείο αυτό θα κάνω μια ιδιαίτερη μνεία στην πιθανότητα μειωμένης πρόσληψης ασβεστίου και σιδήρου στην περίοδο της νηστείας. “Το ασβέστιο είναι ο βασικός συντελεστής της δημιουργία και συντήρησης των οστών και των οδόντων, ενώ ο σίδηρος διαδραματίζει σπουδαίο και πρωταρχικό ρόλο στο αιμοποιητικό σύστημα, στη μεταφορά οξυγόνου στους ιστούς, ενώ ενδυναμώνει τη λειτουργία ζωτικών οργάνων όπως ο εγκέφαλος, το πάγκρεας, τα νεφρά κ.λπ. Ασβέστιο υπάρχει σε τροφές όπως η γραβιέρα, οι σαρδέλες, το τυρί, το γάλα και τα αυγά. Στην περίοδο της νηστείας, όπου δεν καταναλώνονται τρόφιμα ζωικής προέλευσης, η πρόσληψη ασβεστίου μπορεί να γίνει από φυτικές τροφές όπως ο μαϊντανός, τα όσπρια, το σπανάκι, οι μπάμιες, το μπρόκολο, τα αντίδια, τα φουντούκια, τα πράσα, το λάχανο και οι αγκινάρες. Ο σίδηρος υπάρχει στο συκώτι, τις σαρδέλες, τα στρείδια, την πάπια, τη γαλοπούλα, το κρέας και τα αυγά. Υπάρχει, όμως, και σε φυτικές τροφές όπως ο μαϊντανός, τα σπόρια, οι φακές, το σπανάκι, οι ηλιόσποροι, τα ρεβίθια, τα δαμάσκηνα, τα πράσα, οι σταφίδες και οι πατάτες. Για την καλύτερη απορρόφηση των θρεπτικών στοιχείων συνιστάται κατανάλωση φυτικών τροφίμων που είναι πλούσια σε σίδηρο σε συνδυασμό με τροφές που είναι πλούσιες σε βιταμίνη C. Επί παραδείγματι για καλύτερη απορρόφηση του σιδήρου, τα πράσινα λαχανικά να περιέχουν χυμό λεμονιού ή τα καλαμάρια να συνοδεύονται από σαλάτα ντομάτας. Το β-καροτένιο, που υπάρχει στα καρότα και το μηλικό οξύ που υπάρχει σε φρούτα και λαχανικά (όπως πράσινα μήλα, σταφύλια ενισχύουν την απορρόφηση του μη αιμικού σιδήρου, ενώ το φυλικό οξύ, που υπάρχει στα σκούρα πράσινα λαχανικά, ενισχύει επίσης την απορρόφηση σιδήρου.
Έτσι, συνοψίζοντας, Νηστίσιμα τρόφιμα που είναι καλές πηγές ασβεστίου
·  Μπρόκολο
·  Αποξηραμένα φρούτα (ειδικά τα σύκα)
·  Όσπρια
·  Ταχίνι-σουσάμι
·  Εμπλουτισμένα δημητριακά ολικής αλέσεως
·  Σόγια Εμπλουτισμένοι χυμοί
·  Ξηροί καρποί, ενώ

Νηστίσιμα τρόφιμα που είναι καλές πηγές σιδήρου

·  Όσπρια
·  Αποξηραμένα φρούτα
·  Σκούρα πράσινα φυλλώδη λαχανικά (όπως λάχανο, μπρόκολο, σπανάκι, μαϊντανός κ.α.)
·  Μύδια, στρείδια
·  Εμπλουτισμένα δημητριακά ολικής αλέσεως.
Η βιταμίνη Β12 υπάρχει κυρίως σε τροφές όπως το κρέας, τα ψάρια, τα αυγά, τα γαλακτοκομικά. Ανεπάρκεια της Β12 οδηγεί σε μεγαλοβλαστική αναιμία, νευρολογικά προβλήματα κ.α. Στην περίοδο της νηστείας, αυτήν την πολύ σπουδαία βιταμίνη μπορούμε να την προσλαμβάνουμε με την κατανάλωση οστρακοειδών.
Επίσης, το μαγνήσιο αποτελεί πολύ σημαντικό στοιχείο για τον οργανισμό μας, διότι συντελεί α) στη δραστηριότητα απαραιτήτων ενζύμων, β) χαλαρώνει τους μύες, γ) έχει αντιφλεγμονώδη δράση κ.α. Οι διατροφικές πηγές του μαγνησίου είναι οι ξηροί καρποί, τα όσπρια, τα δημητριακά, τα θαλασσινά, τα καρότα, το σπανάκι.
Η κατανάλωση πράσινων φρούτων και λαχανικών (όπως καρότα, πιπεριές, φράουλες, μούρα, ντομάτα, βερίκοκα, σπανάκι, σόγια, γλυκές πατάτες, σκόρδο, κρεμμύδι, πράσο) στη διάρκεια της νηστείας συμβάλλει στην αυξημένη πρόσληψη φυτικών ινών, βιταμινών A, C, και Ε, φλαβονοειδών και καροτινοειδών ουσιών, οι οποίες έχουν ισχυρή αντιοξειδωτική δράση. Μειώνουν την παραγωγή ελεύθερων ριζών που είναι υπεύθυνες για καρδιαγγειακά και αναπνευστικά νοσήματα, ορισμένες κακοήθειες (όπως του παχέος εντέρου), νευρολογικές διαταραχές κ.α.
Σε αυτό το σημείο πρέπει να τονισθεί η έννοια του μέτρου  στην κατανάλωση των τροφών στη διάρκεια της νηστείας. Η αποχή από αρτύσιμες τροφές δε σημαίνει αθρόα και ανεξέλεγκτη κατανάλωση των νηστίσιμων τροφών. Πολλές φορές παρατηρείται αύξηση του σωματικού βάρους στη νηστεία, εξαιτίας της υπερβολικά αυξημένης κατανάλωσης τροφών όπως το ψωμί, τα μακαρόνια κ.α. Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος παρομοιάζει τη νηστεία με φάρμακο και λέγει χαρακτηριστικά: “Όπως όμως το φάρμακο, και αν ακόμη μύριες φορές είναι ωφέλιμο, γίνεται άχρηστο και επιβλαβές, όταν είναι άπειρος αυτός, που το χρησιμοποιεί, έτσι και η νηστεία”.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, τελευταίες έρευνες πιστοποιούν ότι μια νηστεία ισορροπημένη και εμπλουτισμένη με το σύνολο των τροφών που αναφέρθηκαν σε παιδιά άνω των πέντε ετών δεν επηρεάζει τη φυσιολογική τους ανάπτυξη και καταπολεμά την παχυσαρκία. Συγκεκριμένα μια τελευταία έρευνα που δημοσιεύθηκε το 2010 από το Πανεπιστήμιο Κρήτης καταδεικνύει ότι, οι 180 με 200 ημέρες νηστείας το χρόνο όχι μόνο δεν εμποδίζουν την ομαλή ανάπτυξη όσων παιδιών απέχουν από την κατανάλωση ζωικών τροφίμων, αλλά βοηθούν και στη διατήρηση ενός φυσιολογικού βάρους και στην καταπολέμηση της παχυσαρκίας. Τέλος, σε ανθρώπους με προβλήματα υγείας πρέπει να ζητάται η γνώμη του ιατρού πριν την έναρξη της νηστείας. Επί παραδείγματι, οι διαβητικοί αποτελούν μια κατηγορία ασθενών που πρέπει να λαμβάνουν γεύματα σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα της ημέρας και σύμφωνα με την φαρμακευτική τους αγωγή. Έτσι, η γνώμη του θεράποντα ιατρού πρέπει να ζητείται, πριν την έναρξη της νηστείας. Άλλωστε ο 69ος Αποστολικός Κανόνας της Εκκλησίας, προβλέπει κατάλυση της νηστείας, γι’ αυτούς, που αδυνατούν να νηστεύσουν λόγω ασθενείας.
Συμπερασματικά, λοιπόν, η αποτοξίνωση του οργανισμού μέσω της νηστείας δρα ευεργετικά και αποτελεσματικά στον οργανισμό μας. Η μείωση της χοληστερίνης και των τριγλυκεριδίων, η καλή λειτουργία του πεπτικού, του νευρικού συστήματος αλλά και του αναπνευστικού συστήματος, η πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων και διαφόρων μορφών καρκίνου και η τόνωση του ανοσοποιητικού είναι τα γνωστά οφέλη της νηστείας.
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου του Μέμφις στην Αμερική, η ημερήσια πρόσληψη θερμίδων μειώνεται ή παραμένει ίδια κατά την διάρκεια της νηστείας. Όσον αφορά το ποσοστό της κατανάλωσης ενέργειας, φαίνεται να υπάρχει συναίνεση ότι στην ελληνική ορθόδοξη χριστιανική νηστεία αυξάνεται η πρόσληψη υδατανθράκων και μειώνεται η πρόσληψη λίπους. Τα ανθρωπομετρικά αποτελέσματα της έρευνας αυτής έδειξαν ότι ο Δείκτης Μάζας Σώματος μπορεί να μειωθεί κατά τη διάρκεια της νηστείας (τούτο σημαίνει και συνοδό απώλεια Σωματικού Βάρους). Σε ό,τι αφορά τα βιοχημικά αποτελέσματα, η ολική χοληστερόλη και η LDL-C μειώνονται επίσης. Τέλος, η νηστεία μπορεί να μειώσει τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα, ενώ υπάρχει αυξημένη πρόσληψη φυτικών ινών γεγονός εξαιρετικά ευεργετικό στην υγεία μας.
Ακολουθώντας τις αρχές του μέτρου, της ποιότητος και της εγκρατείας τα οφέλη στη διάρκεια της νηστείας είναι πολυάριθμα και συνοψίζονται στα εξής:
Η Νηστεία....
* Αποτοξινώνει τον οργανισμό.
* Μειώνει την παχυσαρκία.
* Βελτιώνει την λειτουργία του εντέρου.
* Βοηθά την καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος και του ήπατος.
* Ελαττώνει τη χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια.
* Βελτιώνει την ποιότητα του ύπνου. Είναι αποδεδειγμένο, πλέον, ότι η κατανάλωση βαρέων γευμάτων (ειδικά τις βραδινές ώρες) οδηγεί σε διαταραχή της ποιότητος του ύπνου (παρατηρούνται συχνές αφυπνίσεις, δυσάρεστα όνειρα κ.α.). Ιδιαιτέρως σε ασθενείς με σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας τα βαρέα γεύματα συνδέονται με αυξημένο αριθμό απνοιών τη νύχτα. Και σε αυτήν την περίπτωση ο ρόλος της νηστείας είναι ευεργετικός
* Μειώνει την αρτηριακή πίεση
* Ισχυροποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα και μειώνει την πιθανότητα λοιμώξεων (π.χ. του αναπνευστικού)
Η νηστεία συμβάλλει στη σωματική μας υγεία και την πνευματική καλλιέργεια. Οι Πατέρες της Εκκλησίας, αιώνες πριν, χωρίς να γνωρίζουν τη βιοχημεία της διατροφής, σχεδίασαν με τέτοια σοφία τη νηστεία που οι επιστήμονες θαυμάζουν. Ο άνθρωπος που νηστεύει ασκείται πνευματικά και σωματικά. Η νηστεία καλλιεργεί τις αρετές της εγκράτειας, της υπομονής, της οικονομίας. Η χριστιανική ζωή είναι ασκητικός αγώνας που στοχεύει στην απελευθέρωση από την αμαρτία και την κυριαρχία των παθών ώστε να φθάσει ο χριστιανός με τη χάρη του Κυρίου στον αγιασμό και στη θέωση. Τους καρπούς της νηστείας μπορούμε να τους διακρίνουμε σε δύο επίπεδα:
(Α) Προσωπικούς, στους οποίους περιλαμβάνονται, 1. η άφεση των αμαρτιών. 2. Η προσέγγιση του Θεού, 3. Η ενίσχυση της δύναμης της προσευχής.
(Β) Κοινωνικούς. Ο άνθρωπος, ο οποίος νηστεύει, δύναται, αυτό που στερείται θεληματικά ο ίδιος, να το προσφέρει στους αδελφούς του, που στερούνται τον επιούσιο άρτο. Έτσι, η νηστεία παύει να είναι μόνο προσωπική υπόθεση εκείνου που νηστεύει και καθοδηγείται από την αγάπη του συνανθρώπου του. Γι’ αυτό άλλωστε, στην Εκκλησία δεν εορτάζουμε αλλά συνεορτάζουμε. Δεν νηστεύουμε αλλά συννηστεύουμε. Δεν πάσχουμε αλλά συμπάσχουμε. Δεν προσευχόμαστε αλλά συμπροσευχόμαστε.
Εν κατακλείδι, η συνειδητή αποφυγή κάποιων υλικών αγαθών και η εγκράτεια ατσαλώνουν τη θέληση του ανθρώπου και τον οδηγούν να γνωρίσει καλύτερα τον εαυτό του. Στην περίοδο της νηστείας η αλλαγή στις διατροφικές συνήθειες πρέπει να συνοδευτεί από την αναζήτηση του εαυτού και του πλησίον μας με ουσιαστικές πράξεις και έργα. Τελειώνω, λοιπόν, την ομιλία μου με τα λόγια του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου που είναι χαρακτηριστικά:
Νηστεύεις; Απόδειξέ το μέσα από τα έργα σου... Εάν δεις φτωχό, να τον ελεήσεις. Εάν δεις εχθρό, να συμφιλιωθείς μαζί του... Ας μη νηστεύει μονον το στόμα... αλλά και το μάτι και η ακοή και τα χέρια και τα πόδια και όλα τα μέλη του σώματος....”



Καλό υπόλοιπο της αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής
Και Καλή Ανάσταση.
Σας ευχαριστώ.

Φωτογραφίες από την εκδήλωση.






 











Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Δείτε επίσης...

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...